Zamek Kazimierzowski w Przemyślu jest jednym z najcenniejszych pomników architektury w tym mieście. O warowni zlokalizowanej w tym miejscu już u zarania państwowości polskiej wspominają źródła historyczne, zaś badania archeologiczne potwierdzają istnienie w obrębie drewnianego jeszcze grodu monumentalnych przedromańskich budowli, o cechach charakterystycznych dla monarchii wczesnopiatowskiej - zespołu rotunda-palatium. Przed ostatecznym włączeniem Przemyśla w obręb państwa polskiego gród przemyski był kilkakrotnie zajmowany przez Rusinów, którzy uczynili z niego centrum administracyjne udzielnego księstwa. Jeden z jego władców - Wołodar Rościsławowicz wzniósł na wzgórzu zamkowym kamienną cerkiew.Drewniane fortyfikacje grodu zostały zastąpione murowanymi umocnieniami w czasach Kazimierza Wielkiego. Powstał w ten sposób zamek tzw. Kazimierzowski. Warownia ta mocno zniszczona przez Wołochów w 1498 r., została odbudowana w latach 1514 - 1553 w nowej bastejowej formie przez ówczesnego starostę przemyskiego Piotra Kmitę. Kolejna przebudowa planowana przez Marcina Krasickiego pragnącego przekształcić zamek w rezydencję o wysublimowanych formach architektonicznych na wzór pobliskiego Krasiczyna została zrealizowana tylko w niewielkim stopniu. Zdołano przebudować jedynie dwie baszty (północną i wschodnią), ozdabiając je pięknymi arkadowymi attykami.W późniejszym czasie, mimo wyznaczania przez Sejm komisji mających czuwać nad poprawą walorów obronnych zamku , popadał on stopniowo w ruinę. Zdewastowany zamek próbowano uporządkować na przełomie lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych XVIII w., kiedy formalnie starostą przemyskim był Stanisław Antoni Poniatowski - późniejszy król Stanisław Augusta. Obecnie można podziwiać efekty długotrwałej renowacji. W zamku ma siedzibę teatr Fredreum, jeden z najstarszych teatrów amatorskich w Europie. Przedstawienia odbywają się w sali widowiskowej (220 miejsc). Rozległe, miejscami półdzikie tereny na zboczach wzgórza zamkowego, ze starymi drzewami, plątaniną ścieżek, źródełkiem i ławkami są ulubionym miejscem spacerów mieszkańców Przemyśla. Najbardziej charakterystycznym elementem przemyskiego zamku jest biała baszta z attyką, już z daleka widoczna zza gęstwiny drzew. Okolice zamku to przyjemny teren spacerowy i miejsce, gdzie odbywają się liczne imprezy kulturalne.
Materiały zostały przygotowane w oparciu o strony:
